Autyzm i zespół Aspergera – psychologowie i psychiatrzy specjalizujący się w leczeniu spektrum autyzmu

Psychomedic to poradnia specjalizująca się w leczeniu Autyzmu i zespołu Aspergera

UMÓW SIĘ ONLINE NA WIZYTĘ LUB ZADZWOŃ: 736 36 36 36

Autyzm i zespół Aspergera są diagnozowane coraz częściej, a rosnąca wiedza pozwala na kompleksowe wsparcie osób w spektrum oraz ich rodzin. Według ICD-10 zaburzenia te należą do grupy całościowych zaburzeń rozwojowych i charakteryzują się trudnościami w interakcjach społecznych, komunikacji oraz powtarzającymi się zachowaniami. Najnowsze klasyfikacje medyczne, takie jak ICD-11, nie traktują ich już jako oddzielnych jednostek, lecz łączą w jedną kategorię: Spektrum Zaburzeń Autystycznych (ASD). Choć objawy obu tych wariantów są do siebie podobne, w niektórych aspektach znacząco się różnią.

Dlaczego warto wybrać PsychoMedic?

Według danych z google, znanylekarz.pl, Halodoctor PsychoMedic ma ponad 30 000 tysięcy pozytywnych opinii, dających średnią 4.9/5 – opinie pacjentów mają dla nas największe znaczenie i gwarancja skuteczności leczenia naszych pacjentów. Profesjonalna i wielospecjalistyczna pomoc w autyzmie jest oferowana w naszych klinikach na każdym etapie życia pacjenta. 

O jakości usług PsychoMedic świadczy nie tylko zaufanie tysięcy Pacjentów, lecz także prestiżowe wyróżnienia i nagrody:

1. PsychoMedic został uhonorowany tytułem „Przychodnia / Gabinet Roku” w województwie mazowieckim w Plebiscycie Hipokrates 2025
2. Nasze eksperckie poradnie otrzymały nagrodę SuperMedicus 2015 dla najlepszej poradni specjalistycznej w Polsce
3. PsychoMedic otrzymał Laur Pacjenta i Znak Jakości ZnanyLekarz
4. Klinika PsychoMedic.pl została wyróżniona prestiżową nagrodą “Młoda Synapsa” za kompleksowe usługi psychiatryczne, obejmujące zarówno opiekę stacjonarną (offline), jak i online. Nagroda ta jest przyznawana podczas Kongresu Psychiatria Medforum za wybitne osiągnięcia, innowacje oraz wkład w rozwój polskiej psychiatrii i wsparcie pacjentów

PsychoMedic ma ogromne doświadczenie w pomocy psychiatrycznej – działa w Warszawie od lat, prowadzi już kilkanaście oddziałów i pracuje 7 dni w tygodniu. 

Czym jest autyzm i zespół Aspergera

Autyzm i zespół Aspergera to zaburzenia neurorozwojowe, wpływające na nietypowe przetwarzanie informacji przez układ nerwowy. To nie choroba, lecz alternatywny model funkcjonowania.

Autyzm dziecięcy to całościowe zaburzenie rozwoju obejmujące 3 sfery: 

• interakcje społeczne
• komunikację 
• stereotypowe zachowania

Mogą mu towarzyszyć fobie, zaburzenia snu, zaburzenia odżywiania czy agresja.

Zespół Aspergera ma łagodniejszy przebieg. Choć wiąże się z podobnymi trudnościami społecznymi i schematami działań, wyróżnia go brak opóźnień w rozwoju mowy i funkcji poznawczych.

UMÓW SIĘ ONLINE NA WIZYTĘ LUB ZADZWOŃ: 736 36 36 36

Najlepszy zespół psychiatrów diagnozujących i leczących spektrum autyzmu:

POZNAJ OPINIE NASZYCH PACJENTÓW

Jakie są objawy spektrum autyzmu

Wiele osób zastanawia się, jak rozpoznać autyzm, jakie są jego oznaki i na co należy zwracać uwagę. Objawy spektrum autyzmu (ASD) dzieli się na dwa główne obszary diagnostyczne:  trudności w komunikacji i interakcji społecznej oraz powtarzalne, sztywne wzorce zachowań i zainteresowań. Objawy ASD manifestują się u dzieci już poniżej 1 roku życia. 

W kontekście relacji społecznych i komunikacji można wyróżnić następujące objawy:

• niechętnie podtrzymywany lub unikany kontakt wzrokowy
• trudności w relacjach rówieśniczych 
• deficyty w zakresie wzajemności emocjonalnej
• opóźniony rozwój mowy werbalnej i niewerbalnej 
• trudności z intuicyjnym rozumieniem sarkazmu, ironii, metafor czy aluzji

Objawy spektrum autyzmu w zakresie wzorców zachowań są następujące:

• silne przywiązanie do stałości
• zachowania stereotypowe
• znacznie podwyższona lub obniżona wrażliwość sensoryczna 
• specjalne zainteresowania/fiksacje 

Objawy autyzmu manifestują się w inny sposób u dzieci, a w inny u dorosłych. U dzieci objawy najczęściej widoczne są w zabawie – ciągłej, powtarzalnej, samotnej, bez zabawy “na niby”. U dorosłych objawy są często ukryte pod maską wyuczonych zachowań społecznych (masking). 

Zespół Aspergera również różnią się w zależności od wieku, objawy w wieku dziecięcym są następujące:

• trudności w rówieśniczych relacjach
• nietypowe zainteresowania
• dosłowne rozumienie języka, przez co maluchy mogą nie rozumieć żartów
• niechęć do zmian w codziennej rutynie

U dorosłych, podobnie jak w przypadku autyzmu, objawy są bardziej subtelne. Mimo naśladowania zachowań społecznych, osoby z zespołem Aspergera mogą odczuwać zmęczenie w kontaktach z ludźmi, a w pracy będą preferować jasno określone zasady i logiczne zadania.

Trudności w komunikacji i relacjach społecznych

Trudności w komunikacji i relacjach społecznych w spektrum autyzmu wzajemnie się przenikają, a jednym z pierwszych symptomów jest zaburzony rozwój mowy u dzieci.

U osób w spektrum nieprawidłowości w komunikacji obejmują:

• komunikację werbalną
• komunikację niewerbalną
• percepcję mowy (odbieranie i rozumienie dźwięków głosu jako słów)

Deficyty te wpływają na funkcjonowanie społeczne, powodując widoczne od wczesnego dzieciństwa trudności w nawiązywaniu relacji. Główne wyzwania to:

• brak umiejętności inicjowania relacji
• brak umiejętności utrzymywania relacji
• problemy z zachowaniem naprzemienności w rozmowie
• bardzo szczery, bezpośredni i dosłowny sposób komunikacji
• trudności w rozumieniu intencji oraz emocji innych osób

Powtarzalne zachowania i schematy

Powtarzalne zachowania i sztywne schematy działania to kluczowy filar diagnostyczny spektrum autyzmu. Redukują lęk, dają poczucie bezpieczeństwa i pomagają w samoregulacji. Przejawiają się poprzez:

• stereotypową mowę i ruchy,
• silne przywiązanie do rutyny i rytuałów,
• opór wobec zmian,
• intensywne, wąskie zainteresowania,
• nietypową reaktywność na bodźce sensoryczne.

Objawy zmieniają się z wiekiem i rozwojem. U dorosłych pierwotne stereotypie ruchowe często stają się bardziej dyskretne lub są całkowicie maskowane w publicznych sytuacjach, co wymaga dużego nakładu energii.

Nadwrażliwość sensoryczna

Nadwrażliwość sensoryczna w spektrum autyzmu wynika z odmiennego przetwarzania bodźców przez układ nerwowy, który ma obniżoną zdolność regulacji reakcji na sygnały z otoczenia i ciała.

Wskaźnikami nadwrażliwości mogą być zachowania takie jak pocieranie ciała, rolowanie ubrań, uderzanie i opukiwanie się, a także krzyk lub płacz.

Trudności i cierpienie wywołują liczne bariery w otoczeniu, powodujące przeciążenie zmysłów:

• słuchu (np. szum ulicy, gwar, dźwięki pokarmów),
• dotyku (np. metki, szwy, bliskość drugiej osoby, struktura jedzenia),
• równowagi i przestrzeni (np. schody, korytarze, aktywność fizyczna),
• węchu (np. perfumy, zapachy kosmetyków i jedzenia).

To tylko część wyzwań. Codzienne bariery generują ogromny dyskomfort, a związana z nadwrażliwością lękowość dodatkowo utrudnia rezygnację z rutyny.

Trudności emocjonalne i adaptacyjne

W codziennym życiu trudności emocjonalne i adaptacyjne osób w spektrum autyzmu tworzą bardzo złożony i indywidualny obraz. Spektrum oznacza, że każdy doświadcza tych wyzwań inaczej, jednak istnieje wiele wspólnych mianowników w zakresie:

• rozpoznawania i interpretowania emocji innych osób 
• rozpoznawania i interpretowania własnych emocji
• wyrażania i komunikowania własnych uczuć
• przebodźcowania emocjonalnego
• odczuwania nadmiernego lęku 

Autyzm i zespół Aspergera u dzieci

Autyzm u dzieci to zróżnicowane spektrum (ASD), diagnozowane na podstawie zachowań w sferze komunikacji i interakcji społecznych oraz powtarzalnych, sztywnych wzorców zachowań. Zespół Aspergera u dzieci bywa początkowo niewidoczny, a trudności społeczne ujawniają się najczęściej dopiero w przedszkolu lub szkole.

Autyzm i zespół Aspergera u dorosłych

Diagnoza spektrum autyzmu u dorosłych pomaga im zrozumieć siebie, a bliskim uczy skutecznego wsparcia. Autyzm u dorosłych może współwystępować z zaburzeniami lękowymi, depresją, OCD lub zaburzeniami osobowości, co utrudnia rozpoznanie. Autyzm i zespół Aspergera u dorosłych wiążą się z dosłowną komunikacją, trudnościami społecznymi oraz potrzebą rutyny i schematów.

Kiedy warto wykonać diagnozę autyzmu

Diagnozę ASD warto wykonać zawsze wtedy, gdy zachowanie dziecka, nastolatka lub dorosłego budzi niepokój, utrudnia codzienne funkcjonowanie lub adaptację w grupie.

Spektrum można i warto diagnozować na każdym etapie życia.

Wczesna diagnoza autyzmu pozwala na wdrożenie odpowiedniej terapii i zapewnienie wsparcia maluchowi oraz jego rodzinie. Warto udać się do specjalisty jeśli występuje:

• brak reakcji na imię
• brak gestu wskazywania palcem
• unikanie kontaktu wzrokowego
• regres w rozwoju
• brak uśmiechu społecznego
• nietypowe zabawy

A w późniejszym okresie, warto rozważyć diagnozę gdy pojawiają się:

• trudności w relacjach z rówieśnikami
• silne wybuchy złości lub całkowite wycofywanie się z aktywności z powodu hałasu lub tłumu
• silne stany lękowe lub agresja w przypadku zmiany rutyny
• wystąpienie echolalii, trudności w rozwoju mowy

Jak wygląda diagnoza autyzmu i zespołu Aspergera

Diagnoza spektrum autyzmu i zespołu Aspergera przebiega według standaryzowanego, wieloetapowego procesu. Prowadzi go zespół specjalistów – psycholog diagnosta oraz lekarz psychiatra.Wizyty wyglądają następująco:

1. Wywiad z rodzicami/wywiad z osobą dorosłą
2. Wizyty dla dziecka/osoby dorosłej – obserwacja i testy
3. Konsultacja z psychiatrą
4. Podsumowanie i wydanie opinii

Warto wiedzieć, iż opinie wydawane przez PsychoMedic są dokumentami pełnoprawnymi, honorowanymi przez państwowe placówki. Dzięki wewnętrznej współpracy specjalistów, cały proces zazwyczaj udaje się zakończyć w ciągu kilku tygodni. PsychoMedic oferuje również proces diagnozy w formie zdalnej dla osób dorosłych.

Konsultacja psychologiczna i psychiatryczna

Kompletna diagnoza ASD wymaga konsultacji psychologa i psychiatry, co zapewnia jej moc prawno-medyczną. Diagnosta poświęca najwięcej czasu na wywiad i wystandaryzowane testy badające zachowanie, rozwój oraz osobowość. Wizyta u psychiatry odbywa się pod koniec procesu i ma formę swobodnego dialogu lub zabawy; lekarz odpowiada za diagnozę różnicową i farmakoterapię.

Wywiad diagnostyczny

Wywiad diagnostyczny to pierwszy krok służący stworzeniu linii życia pacjenta. U dzieci spotkanie odbywa się bez ich obecności, a psycholog pyta o:

• przebieg ciąży i porodu,
• wczesny rozwój i kamienie milowe,
• formę zabawy i relacje z rówieśnikami,
• trudne zachowania i wrażliwość sensoryczną.

U dorosłych wywiad to ustrukturyzowany dialog kliniczny, w którym psycholog nie ocenia, lecz rekonstruuje historię życia pod kątem cech neurorozwojowych, zbierając informacje o:

• powodzie zgłoszenia,
• dzieciństwie i okresie szkolnym,
• funkcjonowaniu sensorycznym i komunikacji,
• zainteresowaniach i rutynach.

Warto przygotować dotychczasową dokumentację. Wywiad kończy się ustaleniem planu dalszych wizyt (doborem testów, np. ADOS-2) i przejściem do fazy testowo-obserwacyjnej.

Testy i narzędzia diagnostyczne

Diagnoza Spektrum Zaburzeń Autystycznych (ASD) w PsychoMedic stosuje złoty standard diagnostyczny, czyli certyfikowane narzędzia dobierane do wieku i potrzeb pacjenta. Do głównych należą:

• badanie ADOS-2
• ASRS (dla rodzica i nauczyciela)
• Test AQ

W celu diagnozy różnicowej lub oceny potencjału intelektualnego wykorzystuje się też testy:

• MMPI-2
• Stanford-Binet 5
• Skala Leiter-3
• Conners-3 (rodzicielska, nauczycielska, samoopisowa)
• MOXO

Narzędzia te tworzą rzetelny profil pacjenta, uzupełniany badaniem psychiatrycznym i zwieńczony oficjalną opinią końcową.

Jak wygląda terapia osób w spektrum autyzmu

Terapia nie służy „leczeniu autyzmu”, lecz poprawie jakości życia, zrozumieniu własnej neurologii i wypracowaniu strategii radzenia sobie w świecie niedostosowanym do osób neuroatypowych. Dobrze zaplanowana terapia autyzmu i zespołu Aspergera pomaga funkcjonować w codzienności i rozwijać mocne strony, obejmując obszary takie jak:

• Terapia poznawczo-behawioralna

• Trening Umiejętności Społecznych (TUS)
• Integracja Sensoryczna (SI)
• Wsparcie neuropsychologiczne i treningi funkcji wykonawczych

Działania powinny opierać się na partnerstwie. Sukcesem nie jest upodobnienie osoby z ASD do neurotypowej, ale to, by potrafiła żyć w zgodzie ze sobą, realizować pasje, unikać wypalenia i budować satysfakcjonujące relacje.

Wsparcie psychologiczne

Wsparcie psychologiczne ułatwia funkcjonowanie w świecie neurotypowym. U dzieci i młodzieży skupia się na budowaniu samodzielności i kompetencji rówieśniczych (indywidualnie lub grupowo, np. TUS). U dorosłych opiera się na akceptacji diagnozy, eliminacji poczucia winy, radzeniu sobie z przebodźcowaniem oraz wyrażaniu emocji.

Psychoterapia i psychoedukacja

Psychoterapia i psychoedukacja zwiększają komfort życia, redukują lęk i wspierają autonomię w neurotypowym świecie. Psychoedukacja dostarcza pacjentowi i bliskim naukową wiedzę o spektrum autyzmu. Pomaga w:

• rozpoznawaniu trudnych bodźców,
• odróżnianiu złości od kryzysu neuroatypowego,
• odkrywaniu własnego stylu komunikacji.

Psychoterapia pomaga przy wtórnych problemach emocjonalnych, takich jak lęk, depresja, trauma po odrzuceniu czy poczucie niedopasowania. Najskuteczniejsze nurty to:

• Poznawczo-Behawioralny (CBT),
• Akceptacji i Zaangażowania (ACT),
• Skoncentrowana na Rozwiązaniach (TSR).

Trening umiejętności społecznych

Trening Umiejętności Społecznych (TUS) to ustrukturyzowana terapia grupowa wspierająca codzienne relacje uczestników. Precyzyjnie dobrane małe grupy i stała struktura spotkań zapewniają osobom w spektrum autyzmu poczucie bezpieczeństwa i przewidywalności:

Program obejmuje zazwyczaj cztery główne obszary:

• emocje
• komunikacja
• funkcjonowanie w grupie
• radzenie sobie w trudnych sytuacjach

Kluczowa grupa rówieśnicza umożliwia testowanie umiejętności w bezpiecznym, wolnym od oceny środowisku.

Jak wspierać dziecko lub dorosłego w spektrum autyzmu

Wspieranie osób w spektrum autyzmu opiera się na zrozumieniu, akceptacji ich neuroróżnorodności oraz dostosowaniu otoczenia, a nie na sile zmiany zachowań.

U dzieci kluczowe jest budowanie bezpieczeństwa i wspieranie rozwoju poprzez: 

• rutynę
• jasną komunikację
• azyl sensoryczny
• terapię
• odpowiednie reagowanie na emocje

Wspieranie dorosłych wymaga partnerstwa, szacunku dla autonomii, jasnej komunikacji oraz przestrzeni na samotność, planowanie i pasje. Istotne jest też zrozumienie asymetrii potrzeb – sytuacje błahe dla neurotypowych mogą wywoływać u nich autentyczny lęk.

Diagnoza i terapia autyzmu w PsychoMedic

W klinikach PsychoMedic zespół psychologów-diagnostów i psychiatrów realizuje proces diagnostyczny spełniający najwyższe standardy kliniczne. Badanie dzieci prowadzone jest wyłącznie stacjonarnie i obejmuje zazwyczaj 5 spotkań diagnostycznych oraz wizytę u psychiatry dziecięcego. Diagnoza dorosłych skupia się na wykrywaniu mechanizmów kompensacyjnych i maskowania. Jest dostosowana do potrzeb pacjenta i może odbywać się stacjonarnie lub zdalnie.

PsychoMedic zapewnia także kompleksowe wsparcie terapeutyczne dopasowane do wieku pacjenta, oferując:

• indywidualną psychoterapię,
• Trening Umiejętności Społecznych,
• wsparcie lekarza psychiatry,
• grupy wsparcia dla dorosłych.

Wysoką jakość opieki gwarantuje rygorystyczna superwizja wszystkich procesów diagnostycznych i terapeutycznych.

Jak umówić wizytę

Kliniki PsychoMedic oferują kompleksową opiekę w zakresie diagnozy (m.in. testem ADOS-2) oraz terapii (indywidualnej i grupowej TUS) spektrum autyzmu i zespołu Aspergera dla dzieci, młodzieży i dorosłych. Nasz zespół ekspertów pomaga radzić sobie z przebodźcowaniem i relacjami. Działamy w wielu dzielnicach Warszawy oraz online. Zapisy przez fioletową wyszukiwarkę na stronie www lub pod numerem: 736 36 36 36

UMÓW SIĘ ONLINE NA WIZYTĘ LUB ZADZWOŃ: 736 36 36 36

Słownik pojęć

Co to jest terapia skoncentrowana na rozwiązaniach (TSR)?

Terapia skoncentrowana na rozwiązaniach (TSR) to podejście terapeutyczne, które skupia się na przyszłości i poszukiwaniu rozwiązań. W przeciwieństwie do tradycyjnych metod psychoterapia ta nie koncentruje się na problemach, a na określeniu i wykorzystaniu mocnych stron pacjenta. TSR ma na celu pomoc w szybkim osiągnięciu zamierzonych rezultatów. Dzięki temu podejściu terapeutycznemu klienci zyskują nowe perspektywy i narzędzia do radzenia sobie z wyzwaniami. Terapia ta jest szczególnie skuteczna w przypadkach, gdzie potrzebne jest szybkie wsparcie i jasne cele.

Co to jest CBT?

CBT, czyli terapia poznawczo-behawioralna, to forma psychoterapii, która koncentruje się na zmianie negatywnych wzorców myślenia i zachowania. Jest stosowana w leczeniu różnych zaburzeń psychicznych, takich jak depresja czy lęki, jej skuteczność była wielokrotnie sprawdzana i potwierdzana w badaniach naukowych. CBT pomaga pacjentom zrozumieć, jak ich myśli wpływają na emocje i działania. Dzięki temu uczą się skuteczniej radzić sobie z trudnościami, co zwiększa jakość ich życia. Terapia poznawczo-behawioralna jest powszechnie uznawana za skuteczną metodę poprawy zdrowia psychicznego.

Co to jest terapia akceptacji i zaangażowania (ACT)?

Terapia akceptacji i zaangażowania (ACT) to innowacyjna metoda psychoterapii. Skupia się na budowaniu elastyczności psychologicznej, czyli zdolności do adaptacji w obliczu trudnych emocji i sytuacji, czyli resilencji. Kluczowe jest zaangażowanie się w działania zgodne z osobistymi wartościami.

Najczęstsze pytania o autyzm i zespół Aspergera